Gịnị malitere ma ọ ka na-aga n'ihu?Okwu bekee

*Akụkụ gara aga* Nabata na nkuzi ebe anyị ga-ekwu maka ihe ndị malitere n'oge gara aga ma na-aga n'ihu ugbu a! Dị ka ihe na-ekpo ọkụ, anyị ga-agafe *ngwaa ụfọdụ na-adịghị mgbe niile* nke ị nwere ike mara. A na-egosipụtakarị ha na *ndepụta nke ụdị atọ: njedebe, ihe dị mfe gara aga, na akụkụ gara aga.* Ka anyị leba anya n'ihe atụ ndị a: "to see""saw"-- "seen" "to meet""met"-- "met" "to say"-- "said""said"
to meet
izute
I have met him before.
I have met...
Ezutewo m...
I have met this guy before.
We have met before.
Anyi zutere na mbụ.
I thought I recognized you; we have met before at the conference.
before
tupu
I always brush my teeth before going to bed.
They have not met before.
Ha enwetabeghị onwe ha.
the influence
mmetụta ahụ
Don't let him influence you!
Travel has influenced my life.
Ije emetụtawo ndụ m.
I have said...
Ekwuola m...
I have said a few words.
I have said this many times before.
Ekwuola m nke a ọtụtụ ugboro na mbụ.
I have seen
Ahụrụ m
I have seen him before.
I have seen him before.
Ahụrụ m ya tupu ugbu a.
She has not seen him before.
Ọ hụbeghị ya mbụ.
*Ị hụla Memo taa?* A na-etolite nke zuru oke ugbu a site n'ụdị *ngwaa dị ugbu a "HAVE"na* akụkụ gara aga nke ngwaa *. * Anyị na-eji nke zuru oke ugbu a: * 1. Maka ihe* malitere n'oge gara aga ma na-aga n'ihu ugbu a *: "She has lived in Liverpool all her life." 2.2 mgbe anyị na-ekwu maka* ahụmahụ anyị ruo ugbu a *: "I have seen that movie before." 3. Maka ihe* mere n'oge gara aga ma dị mkpa na ugbu a*: "I can't get in the house. I have lost my keys." Ngwaa na-ezighi ezi ị ga-amụta na ngalaba a: "to know""knew"-- "known" "to lose"-- "lost""lost"
Have you seen him?
Ị hụla ya?
he has seen
o ahụla
He has seen the movie.
He has seen many things.
O hiela ọtụtụ ihe.
I have lived
Ebiirum ndụ
I have lived in Paris my whole life.
I have lived here all my life.
Ebe a ka m biworo ndụ m niile.
to lose
ifu efu
I've lost the game.
we have lost
anyị efuola
We have lost the keys.
the appetite
agụụ
I have lost my appetite.
my whole life
ndụ m niile
My whole life I've been trying to deal with it.
I've known him my whole life.
Amara m ya kemgbe ndụ m niile.
*Ọnọdụ dị ugbu a zuru oke maka ajụjụ* Mgbe ị na-ajụ ajụjụ n'oge dị ugbu a zuru oke, *ngwaa inyeaka na-ebute ụzọ* , isiokwu na-esote, wee bụrụ akụkụ gara aga nke ngwaa bụ isi. "Have you eaten dinner yet?" "Has the party started?" Ị nwekwara ike jụọ ajụjụ ghe oghe site na nke zuru oke ugbu a: "Where have you been?" Ngwaa na-ezighi ezi ị ga-amụta na ngalaba a: "to hear""heard"-- "heard" "to do"-- "did""done"
Has it started?
Ọ̀ malitela?
Has the movie started?
Have we met?
Anyi zutere na mbụ?
Have we met before?
to hear
ịnụ
Can you hear me well?
Have you heard of it?
Ị nụwo gbasara ya?
Have you heard of it before?
to fail a class
ịda ule
How many times have you failed a class?
Have you visited France?
Ì jere na France?
foreign countries
mba ofesi
What foreign countries have you visited?
What have you done?
Gịnị ka i mere?
What have you done to me?
*Ihe dị ugbu a zuru oke maka ihe ọjọọ* Iji jiri ihe dị ugbu a zuru oke na nke na-adịghị mma, tinye naanị okwu na-adịghị mma (dị ka ọ bụghị ma ọ bụ mgbe ọ bụla) *mgbe ngwaa inyeaka gachara ma tupu akụkụ gara aga.* "I have not slept well since exams started." Ngwaa na-ezighi ezi ị ga-amụta na ngalaba a: "to sleep""slept"-- "slept" "to speak"-- "spoke""spoken"
to sleep well
rahụa ụra nke ọma
I have not slept well since exams started.
I have not slept all night.
Anaghị m ụra n'abalị dum.
He has never seen it.
Ọ hụbeghị ya mbụ.
My friend has never seen the ocean.
I haven't seen him today.
Ahụghị m ya taa.
to speak
ikwu okwu
He hasn't spoken to me yet.
She has spoken to the teacher about the problem.
Ọ gwatala onye nkuzi ahụ gbasara nsogbu ahụ.
I have not done it.
Emebeghị m ya.
I have not done it because I was busy with other things.
to reply
iza
She has not replied to my message yet.
We have never been there.
Anyị abịabeghị ebe ahụ ma ọlị.
We have never been to Australia.
to reach
iruo
The jury has not reached a verdict yet.
to receive an update
inweta mmelite
We haven’t received any updates on our project.
*Ọ dịghị mgbe!* Anyị na-ejikarị adverb "ever"ekwu maka *ahụmịhe ruo ugbu a* : "It was the worst day I have ever had." ma anyị na-eji "never"maka ụdị *ọjọọ* : "I have never met his wife."
I have never seen you before.
Ahụbeghị m gị mbụ.
Have you ever heard of it?
Ì nụla gbasara ya mbụ?
a song
abụ
I love this song!
I have heard that song before.
Anụla m egwu ahụ tupu ugbu a.
Have you been here before?
Ì nọrọla ebe a mbụ?
You have never been here before.
I nọbeghị ebe a mbụ.
to say
ikwu
What did he say about the party?
We have never said that.
Anyi ekwubeghi ihe ahu.
never ever
ọzọ mba
I promise to never ever do it again.
*"Have been and have gone"* Anyị na-eji "have/has been"mgbe mmadụ *gara ebe wee laghachi* : A: "Where have you been?" B: "I have just been out to the supermarket." Mana mgbe mmadụ *na-alaghachibeghị* , anyị na-eji "have/has gone": A: "Where's Maria? I haven't seen her for weeks." B: "She's gone to Paris for a week. She'll be back tomorrow." *Mara:* "I have"= "I've" "She has"= "she's" Ihe dị mfe gara aga na akụkụ gara aga nke ngwaa "to be"na "to go": "to be"- "was"/ "were"- "been" "to go"-- "went""gone"
Where have you been?
Ebee ka ị nọ?
I've been...
Anọwo m...
I've been to Germany before.
I've been to the grocery.
Anọ m n'ụlọ ahịa.
I’ve been to the grocery, and I bought some fresh fruits.
I've been here before.
Anọ m ebe a na mbụ.
As I entered the museum, I remembered, "I've been here before."
she has been
o nọwo ebe ahụ
She has been to Germany before.
Has she been to Australia before?
Ọ̀ gara Australia mbụ?
he has gone
Ọ pụọla
He has gone to work.
He has gone to school.
Ọ gara ụlọ akwụkwọ.
They've gone too far.
Ha agabigala ókè.
*"Already"ma ọ bụ "yet"?* "Already"eji na *ụzọ* zuru oke ugbu a tupu ugbu a *. Anyị na-eji ya mesie ya ike na* ihe mere tupu ihe ọzọ *ma ọ bụ tupu mgbe a tụrụ anya ya. "The train has left already!" "Yet"eji ya na ụzọ zuru oke ugbu a* *n'oge ọ bụla ruo ugbu a* . Anyị na-eji ya mesie ya ike na anyị na-atụ anya ihe ga-eme n’oge na-adịghị anya. Ma (n'ọnọdụ a) ka a na-eji naanị *n'ahịrịokwu na ajụjụ ọjọọ.* "I haven't finished it yet. I'll do it after dinner." Ngwaa na-ezighi ezi ị ga-amụta na ngalaba a: "to leave""left"-- "left" "to win""won"-- "won" "to sell"-- "sold""sold"
He has already left.
O laalarịị.
He hasn't left yet.
Ọ pụbeghị.
to win
mmeri
We haven't won yet.
They have won the game today.
Ha emeriela egwuregwu ahụ taa.
We've met already.
Anyi zutere na mbụ.
We haven't met yet.
Anyị azụtabeghị.
Have you met Ted?
Ị̀ maara Ted?
to sell
ire
Have you sold your car already?
to finish
imecha
Have you finished your homework yet?
I've already been here.
Anọwo m ebe a mbụ.
I’ve already been here, so I know the way to the park.
We have sold our old car.
Anyị ereela ụgbọala anyị ochie.
*Ugbu a zuru oke na-aga n'ihu* The ugbu a zuru okè na-aga n'ihu na-etolite "have/has been"na na "-ing"ụdị ngwaa. Anyị na-ejikarị ihe a na-emesi ike na *ihe ka na-aga n'ihu ugbu a* : "It's been raining for hours." "I've been working all day." Mara: "it has"= "it's" "I have"= "I've"
I've been studying for hours.
Anọ m na-amụ ihe ruo ọtụtụ awa.
all day
ogologo ụbọchị ahụ nile
It's been raining all day.
My father has been working all day.
Nna m anọwo na-arụ ọrụ ụbọchị niile.
to talk
ikwu okwu
Are you talking to me?
You've been talking too much.
Ị na-ekwu okwu gabiga ókè.
lately
n'oge na-adịbeghị anya
She hasn't been looking too well lately.
I haven't been feeling well lately.
Ahụ adịchaghị m mma n'oge na-adịbeghị anya.
recently
n'oge na-adịghị anya gara aga
She has recently started a new job.
She has been helping us recently.
Ọ nọ na-enyere anyị aka n'oge na-adịbeghị anya.
Have you been seeing her?
Ì na-ahụ ya?
She has been seeing him for weeks now.
Ọ na-ahụ ya ruo izu ole na ole ugbu a.
*Otu esi eji ihe na-aga n'ihu ugbu a zuru oke?* Anyị na-eji "Present Perfect Continuous tense"okwu ahụ na-ekwu maka omume malitere n'oge gara aga ma kwụsị na nso nso a. A na-enwekarị nsonaazụ ugbu a. "I'm tired because I've been running." Ngwaa na-ezighi ezi ị ga-amụta na ngalaba a: "to understand""understood"-- "understood" "to run""ran"-- "run" "to think"-- "thought""thought"
It's been raining.
Mmiri na-ezobe.
wet
mmiri
My clothes are wet from water.
the grass
ahịhịa
Dogs wallowed on the grass.
The grass is wet because it's been raining.
Ahịhịa ahụ dị mmiri n'ihi na mmiri na-ezo.
Have you been listening?
Ì na-ege ntị?
Have you been listening to the lesson?
to understand
ịghọta
You don't understand because you haven't been listening.
They have understood the rules of the game.
Ha aghọtala iwu egwuregwu ahụ.
a face
ihu
She has such a nice face.
to run
ịgba ọsọ
The dogs run across the road.
He has run three marathons in his life.
Ọ gbaala maraton atọ n'ime ndụ ya.
Her face is red because she's been running.
Ihu ya na-acha uhie uhie n'ihi na o na-agba ọsọ.
to think
iche echiche
I have thought about this recently.
I've been thinking about you.
Anọ m na-eche gị echiche.
I've been thinking about you since our last conversation.
*"For"na"since"* Anyị na-ejikarị FOR na SINCE nwere oge zuru oke: Anyị na-eji maka ikwu okwu banyere oge: "for three hours" "for two months" Anyị na-eji kemgbe ekwu maka otu isi ihe n'oge gara aga: "since yesterday" "since 9 o'clock"
I have been studying for three hours.
A nọ m na-amụ ihe kemgbe awa atọ.
since March
site na Maachị
I've been seeing him since March.
She has been visiting us since March.
Ọ nọwo na-eleta anyị kemgbe ọnwa Maachị.
since then
kemgbe mgbe ahụ
I moved to a new city last year, and since then, I have made many new friends.
I have been watching TV since 7pm.
Anọ m na-ekiri telivishọn kemgbe elekere asaa nke mgbede.
for a long time
ruo ogologo oge
She's been living in New York for a long time now.
He has been playing football for a long time.
Ọ nọwo na-agba bọọlụ kemgbe ogologo oge.
since I left school
ebe m hapụrụ akwụkwọ
I have been unemployed since I left school.
I've been living in Berlin since I left school.
Anọ m na Berlin kemgbe m gụsịrị akwụkwọ.
since yesterday
kemgbe ụnyaahụ
I have been tired since yesterday.
It's been raining since yesterday.
Ọ na-ezo kemgbe ụnyaahụ.
*Ọ dị mfe dị mfe ma ọ bụ na-aga n'ihu?* Anyị na-eji ma *ihe dị mfe dị ugbu a zuru oke ( "have"ma ọ bụ "has"+ participle gara aga)* na "present perfect continuous""have""has""been""-ing"ụdị (ma ọ bụ ++) *na-ekwu maka omume gara aga ma ọ bụ steeti ndị ka* jikọtara ya na ugbu a.* Dị mfe dị ugbu a zuru oke na-elekwasịkarị anya na nsonaazụ nke ọrụ ahụ. "You've cleaned the bathroom! It looks lovely!" Ihe na-aga n'ihu ugbu a zuru oke na-elekwasịkarị anya na ọrụ ahụ n'onwe ya. "I've been gardening. It's so nice out there." Ngwaa na-ezighi ezi ị ga-amụta na ngalaba a: "to write""wrote"-- "written" "to read""read"-- "read" "to have""had"-- "had" "to grow"-- "grew""grown"
I've been writing e-mails.
Anọ m na-ede ozi ịntanetị.
I've been writing emails the whole day.
to write an email
ide ozi ịntanetị
I've written you an email.
I have written my homework, so now I can play outside.
Emechala m ọrụ ụlọ m, ya mere enwere m ike ịga gwuo egwu n'èzí ugbu a.
Has it been raining?
Mmiri ọ̀ nọ na-ezo?
The grass looks wet. Has it been raining?
to read a book
ịgụ akwụkwọ
She's read ten books this summer.
lovely
mara mma
The children have cleaned the kitchen. It looks lovely!
I have had
Enwere m
I have had a great time at the party.
We have had this car for five years.
Anyi anọọla na ụgbọala a ruo afọ ise.
I've had three coffees already today!
Aṅụọla m kọfị atọ taa!
to grow
itoo
My cousin has grown so much since I saw her two years ago.
you have grown
I toola
You have grown so much since I last saw you!
You have grown so much since I last saw you!
I toola eto nke ukwuu kemgbe ikpeazụ m hụrụ gị!
I've been waiting for you.
Anọ m na-echere gị.
They've been waiting for hours.
*Mgbe ị na-agaghị eji ọnọdụ zuru oke ugbu a* Ejila ọnọdụ dị ugbu a zuru oke na oge a kapịrị ọnụ. Otú ọ dị, nke a nwere ike ịgbagwoju anya, n'ihi na *ị nwere ike iji oge zuru oke dị ugbu a na ogologo oge.* Oge zuru oke ugbu a bụ *ezighi ezi ma ọ bụrụ na ejiri ya otu oge.* Iji oge dị ugbu a zuru oke yana ogologo oge n'ozuzu bụ ihe a na-anabata nke ọma. "I went for a walk on Tuesday." "I have gone for a walk every Tuesday this year."
when I was a child
mgbe m bụ nwata
I visited my grandparents a lot when I was a child.
one year ago
otu afọ gara aga
We met one year ago.
many times
ọtụtụ oge
I have seen the movie many times.
for hours
ruo ọtụtụ awa
They've been waiting for hours.
several times
ugboro ole na ole
We have been there several times.
when I lived in France
mgbe m bi na France
I learned French when I lived in France.
at that moment
n'oge ahụ
At that moment I was sure about it.
To start learning, sign up for free.